Zaloguj się

login:
hasło:
zapamiętaj mnie | pomoc
logopeda.pl » Terapia logopedyczna dziecka z zespołem Downa. Studium przypadku
2012-03-01

Terapia logopedyczna dziecka z zespołem Downa. Studium przypadku

mgr Wioletta Zjawińska – logopeda, oligofrenopedagog
Wczesne zdiagnozowanie logopedyczne jest bardzo ważne dla ucznia jak i jego rodziców. Daje to szansę na skoncentrowanie wysiłków w celu znalezienia dla dziecka najlepszych form promocji. Poniżej przedstawiam studium przypadku dziecka z zespołem Downa objętego terapią logopedyczną.

Identyfikacja problemu

Paulinka jest uczennicą naszej szkoły od września 2007 roku. Dziewczynka z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym, z zespołem Downa, z zaburzeniami rozwoju mowy uczęszcza do klasy edukacyjno – terapeutycznej. Objęta jest terapią logopedyczną, psychologiczną, pedagogiczną i rehabilitacyjną.
Dziewczynka jest trzecim – najmłodszym dzieckiem Anny i Franciszka.

Dziewczynka ma dwie siostry: Patrycję (15 lat) i Michalinę (13lat). Paulinka jest dzieckiem bardzo kochanym i akceptowanym przez rodzinę.

Od dwóch lat Paulinka systematycznie uczęszcza na terapię logopedyczną.


Geneza i dynamika zjawiska


Przyczyną zespołu Downa są zaburzenia programu genetycznego komórek rozrodczych tj. komórki jajowej matki bądź plemnika ojca, w której zamiast prawidłowej liczby 23 pojawiają się 24 chromosomy.

Przyczyną charakterystycznego dla zespołu Downa rozwoju psychofizycznego jest obecność dodatkowego chromosomu.

Należy zaznaczyć, że ten dodatkowy chromosom odpowiedzialny za zespół Downa jest prawidłowym chromosomem, który może pochodzić od matki lub od ojca.

U Paulinki zaobserwowałam obniżone napięcie mięśniowe utrudniające opanowanie ruchów chwytnych czy lokomocyjnych jak również niskie napięcie okolicy ustno – twarzowej. Dziewczynka również ma nadmierną rozciągliwość wiązadłowo – mięśniową, występujące przerosty w stawach sprawiają wrażenie, jakby połączenia kości kończyn były zbyt elastyczne, wiotkie i luźne, dlatego najchętniej siedzi z podwiniętymi pod siebie nogami tzw. siad turecki.

Paulina ma nieprawidłową postawę ciała: często głowa jest opuszczona, plecy zaokrąglone, a ręce nieproporcjonalne w stosunku do długości ciała, luźno zwisają. Chód jest ciężki nieestetyczny, na całych stopach.

Rozwój mowy Paulinki jest opóźniony.


Diagnoza nominalna: NORM – niesamoistny opóźniony rozwój mowy na tle zespołu Downa (upośledzenie umysłowe w stopniu umiarkowanym).


Diagnoza operacyjna:

 

  • Oddech i głos – oddech płytki, nieregularny o krótkiej fazie wydechowej. Sposób oddychania przebiega torem ustnym. Głos dziewczynki jest niski. W sytuacjach niepewnych głos stłumiony, cichy.

 

  • Etap rozwoju języka – Paulinka wypowiada kilka słów: mama, tata, tak, nie, nie ma, Aga, Gosia, Ola. Najczęściej komunikuje się za pomocą wyrażeń dźwiękonaśladowczych oraz gestów.

 

  • Sposoby przyswajania języka – Dziewczynka zdobywa kompetencje językowe droga słuchową, wspomagając się zarazem przekazem wzrokowym. Cechuje ją krótkotrwała pamięć słuchowa i werbalna.

 

  • W zakresie mowy biernej rozumie wszystko, co dotyczy sytuacji dnia codziennego.

 

  • Znajomość reguł gramatycznych – trudno jest ocenić to kryterium ze względu na wczesny etap rozwoju mowy Paulinki.


  • Zakres słownictwa – zasób leksykalny dziewczynki obejmuje głównie nazwy rzeczowników, większość z nich zupełnie niezrozumiałych dla otoczenia.

 

  • Artykulacja – mowa dziewczynki jest niezrozumiała, dlatego ciężko ocenić jest mi tę cechę.

 

  • Prozodia – niewielka ilość słów wypowiadanych słów uniemożliwia mi ocenę prozodii mowy.

 

  • Motywacja do mówienia i kontaktów językowych – Paulinka na ogół jest ufna w stosunku do nowych sytuacji, na zajęciach stara się uważnie słuchać i wchodzić w kontakty językowe poprzez powtarzanie prostych słów w trakcie zabawy.

 

  • Sposoby przekazu informacji – dziewczynka porozumiewa się wyrażeniami dźwiękonaśladowczymi, mimiką. Jeśli chce coś pokazać zaprowadza osobę w dane miejsce, posługuje się gestem.


Znaczenie problemu

Terapia logopedyczna wymaga ogromnej cierpliwości oraz wyszukania takich odpowiednich metod pracy z dzieckiem, aby przyniosły zamierzony cel. W przypadku zajęć z Paulinką, moim celem jest nauczenie dziewczynki komunikacji, aby ułatwić jej kontakty społeczne.
 

W czasie pracy z Paulinką wykonywane były ćwiczenia:

  • usprawniające narządy artykulacyjnego
  • wzmacniające napięcie mięśni okolicy ustno – twarzowej
  • kształtujące prawidłowe oddychanie
  • nauka rozumienia mowy
  • dźwiękonaśladowcze
  • kształtujące słuch fonematyczny
  • utrwalające artykulację prostych wyrazów
  • rozwijające małą motorykę


Dla prawidłowego przebiegu oddziaływań logopedycznych bardzo ważne było również nawiązanie współpracy z matką oraz wychowawczynią Paulinki.
 

Prognoza

 

  • negatywna


Brak stymulacji rozwoju mowy Paulinki, spowodowałby brak komunikacji z otoczeniem Dziewczynka nie mogłaby sygnalizować swoich potrzeb oraz pragnień.

 

  • pozytywna


Udział w terapii logopedycznej daje możliwość Paulince nauki komunikowania się. Odpowiednio dobrane metody pracy do możliwości dziecka pozwalają na stymulację rozwoju mowy dziecka. Wspólne oddziaływania zarówno ze strony domu rodzinnego jak i wychowawcy klasy są bardzo ważne w terapii.
 

Propozycja rozwiązania

Podejmując terapię z Paulinką, poprosiłam mamę o konsultację z lekarzem ortodontą i neurologiem, gdzie obecnie dziewczynka jest pod opieką specjalistów. Założony zeszyt, w którym odnotowuję ćwiczenia do pracy w domu ma ułatwić współpracę z mamą. Również mama ma możliwość obserwacji zajęć logopedycznych, konsultacji w razie wątpliwości. Włączona również została do współpracy wychowawczyni oraz pomoc pedagogiczna.

Efekty oddziaływań

Paulinka systematycznie raz w tygodniu chodzi na zajęcia logopedyczne. Dzięki masażom logopedycznym, które wykonywane są regularnie na zajęciach oraz w domu polepszyło się napięcie mięśniowe okolicy ustno – twarzowej. Wzrosła Samoistna Aktywność Słowna, Paulinka podejmuje chęci do komunikowania się. Zabawy tematyczne nie tylko wyzwalają spontaniczna aktywność słowną dziewczynki, ale również rozbudzają jej wyobraźnię. Najczęściej posługuje się prostymi słowami, wyrażeniami dźwiękonaśladowczymi. Bardzo często wspomaga się gestami. Wykorzystując tę chęć, wprowadziłam do porozumiewania się gesty Makatona.


Źródło: www.logopeda.katowice.pl

Komentarze



Zaloguj się, aby dodać komentarz