Metoda Nauczania Kierowanego, zaproponowana przez A. Petö jest systemem usprawniania wszystkich, zaburzonych na skutek uszkodzenia centralnego układu nerwowego, funkcji. Dziecko pod czujnym okiem terapeutów uczy się tego, co pozwoli mu radzić sobie w różnych sytuacjach życiowych w domu, w szkole, czy w otwartym środowisku
 

Dziecko z porażeniem mózgowym:

• ma porażenia, niedowłady kończyn;
• ma zaburzenia napięcia mięśniowego;
• słabo chwyta albo nie posiada zupełnie zdolności chwytu;
• chwyta, ale bez możliwości "uwalniania" chwytu (puszczania);
• nie potrafi wykonać czynności jedną częścią ciała bez poruszania inną (wzmożone napięcie mięśni - spastyczność - angażuje całe ciało dziecka w wykonanie ruchu);
• nie potrafi wyprostować łokcia, gdy sięga po coś;
• gdy wyprostuje rękę, nie może zgiąć bioder (nie sięgnie do stopy);
• słabo kontroluje ruchy głowy, nie może jej utrzymać w linii pośrodkowej ciała;
• ma zaburzenia równowagi, niezborność ruchów lub ruchy mimowolne;
• ma wiele innych problemów ze wzrokiem, słuchem, mową;
• ma zaburzenia zachowania;
• słabo koncentruje uwagę i źle orientuje się w przestrzeni;
• ma problemy intelektualne;

Jakie czynności może opanować dziecko z MPD?

Tylko codzienna, kompleksowa rehabilitacja i edukacja daje możliwość opanowania przez dziecko z mózgowym porażeniem dziecięcym:

• programu nauczania;
• czynności w zakresie samoobsługi (jedzenie, ubieranie się, toaleta);
• samodzielnego przemieszczania się;
• umiejętności komunikacji werbalnej i niewerbalnej

Metoda Petö - kompleksowy i wieloprofilowy sposób usprawniania dzieci z MPD

Mózgowe porażenie dziecięce jest zespołem różnorodnych objawów. Ze względu na taką różnorodność zaburzeń, usprawnianie dotkniętego nim dziecka powinno mieć charakter kompleksowy i wieloprofilowy. Taką możliwość stwarza metoda Nauczania Kierowanego, która polega na wielokierunkowej stymulacji wszystkich zaburzonych sfer rozwojowych i prowadzi do osiągnięcia możliwie największej samodzielności i niezależności. Nauczanie Kierowane to edukacyjne rozwiązanie problemu medycznego bazujące na:

• plastyczności mózgu;
• możliwości kompensacji uszkodzenia;
• naturalnej gotowości dziecka do nauki

Plastyczność mózgu i kompensacja uszkodzenia

Zjawisko plastyczności mózgu polega na zdolności centralnego układu nerwowego do reorganizacji swoich połączeń synaptycznych pod wpływem odpowiednio dobranych jakościowo bodźców. Jeżeli właściwie będziemy stymulować dziecko, proponując wykonywanie zadań aktywizujących pracę kory mózgowej, możliwe jest uaktywnianie obszarów dotąd nieaktywnych. Na tym polega proces kompensacji i na nim bazuje usprawnianie w metodzie Petö. Zakłada ona wieloletni proces interakcji pomiędzy statycznym uszkodzeniem centralnego układu nerwowego i dynamiką dojrzewającego, plastycznego mózgu, który zachodzi pod wpływem odpowiedniej jakościowo stymulacji, mającej na celu świadome uzyskanie funkcji.

Naturalna gotowość dziecka do nauki

Każde dziecko posiada instynkt i naturalną potrzebę poznawania świata oraz chęć zabawy. Większość programów wspomagających rozwój dziecka, w tym Metoda Petö, korzysta z tych predyspozycji dziecka. 

Metody Petö nie stosuje się wobec wszystkich dzieci niepełnosprawnych (choć jej elementy okazują się skuteczne nawet u dzieci kilkumiesięcznych). Pacjent musi mieć co najmniej trzy - cztery lata, tj. musi umieć mówić i być sprawnym przynajmniej w takim stopniu, aby mógł samodzielnie (ewentualnie z małą pomocą) wykonywać ćwiczenia.

Literatura:

1. Król M.: Podstawy Nauczania Kierowanego (metoda usprawniania dzieci z uszkodzeniem mózgu) -poradnik dla rodziców, Zamość 2001
2. Jagoda-Kordulska M. (red.): Podstawy Nauczania Kierowanego. Zamość 2002
3. Mateja A.: Uczenie komórek. TYGODNIK POWSZECHNY 1998/21